[x] ปิดหน้าต่างนี้
Powered by สำนักงานส่งเสริมพระกรรมฐาน มัชฌิมา :: สระบุรี
" ปณิธาน เพื่อผดุงพระกรรมฐาน มัชฌิมา แบบลำดับ"
   

สมัครสมาชิก ลืมรหัสผ่าน
 
 

  

ธรรมะในวัด
ธรรมะสาระวันนี้ \"มาเข้าใจเรื่องธาตุ กันสักนิด ธาตุดิน ( เพิ่มเติม )\"

อังคาร ที่ 1 เดือน พฤษภาคม พ.ศ.2555


พระสุตตันตปิฎก  มัชฌิมนิกาย  มัชฌิมปัณณาสก์  [๒.  ภิกขุวรรค]
 ๒.  มหาราหุโลวาทสูตร

พระไตรปิฏก เล่มที่ 13 หน้า 126

 [๑๑๔]    ครั้นเวลาเย็น    ท่านพระราหุลออกจากที่หลีกเร้น    แล้วเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ    ถวายอภิวาทแล้วนั่ง    ณ    ที่สมควร    ได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคว่า    “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ    อานาปานสติที่บุคคลเจริญแล้วอย่างไร    ทำให้มากแล้วอย่างไร    จึงมีผลมาก    มีอานิสงส์มาก”
            พระผู้มีพระภาคตรัสตอบว่า    “ราหุล    รูปชนิดใดชนิดหนึ่งซึ่งเป็น อุปาทินนกรูป(๑)ที่ เป็นภายใน    เป็นของเฉพาะตน    เป็นของแข้นแข็ง    เป็นของหยาบ    คือ    ผม    ขน    เล็บ ฟัน    หนัง    เนื้อ    เอ็น    กระดูก    เยื่อในกระดูก    ไต(๒)    หัวใจ    ตับ    พังผืด    ม้าม    ปอด    ไส้ใหญ่ ไส้น้อย    อาหารใหม่    อาหารเก่า    หรือรูปชนิดใดชนิดหนึ่งซึ่งเป็นอุปาทินนกรูปที่เป็นภายใน    เป็นของเฉพาะตน    เป็นของแข้นแข็ง    เป็นของหยาบ    นี้เรียกว่า    ปฐวีธาตุที่เป็นภายใน

            ปฐวีธาตุ(ธาตุดิน)    ที่เป็นภายในและปฐวีธาตุที่เป็นภายนอก    ก็เป็นปฐวีธาตุนั่นเอง    บัณฑิตควรเห็นปฐวีธาตุนั้นด้วยปัญญาอันชอบตามความเป็นจริงอย่าง นี้ว่า‘นั่นไม่ใช่ของเรา    เราไม่เป็นนั่น    นั่นไม่ใช่อัตตาของเรา’    ครั้นเห็นปฐวีธาตุนั้นด้วยปัญญาอันชอบตามความเป็นจริงอย่างนี้แล้ว    ย่อมเบื่อหน่ายในปฐวีธาตุ    และทำจิตให้คลายกำหนัดในปฐวีธาตุได้

 
(๑) อุปาทินนกรูป หมายถึงรูปมีกรรมเป็นสมุฏฐาน และคำนี้ยังเป็นชื่อของรูปที่ดำรงอยู่ในสรีระโดยที่ยึดถือจับต้อง ลูบคลำได้ เช่น ผม ขน ฯลฯ อาหารใหม่ อาหารเก่า คำนี้กำหนด จำแนกไว้โดยเป็นปฐวีธาตุที่เป็นภายใน สำหรับกุลบุตรผู้บำเพ็ญธาตุกัมมัฏฐาน(ที่กำหนดจำแนกเป็นอาโปธาตุ เตโชธาตุ และวาโยธาตุ)ก็เช่นเดียวกัน พึงทราบความพิสดารในคัมภีร์วิสุทธิมรรค (ม.มู.อ. ๒/๓๐๒/๑๓๐)
(๒)วักกะ โบราณแปลว่า ม้าม และแปลคำว่าปิหกะ ว่า “ไต” แต่ในที่นี้ แปลวักกะ ว่า “ไต” และแปล ปิหกะว่า “ม้าม” อธิบายว่า ไต ได้แก่ ก้อนเนื้อ ๒ ก้อน มีขั้วเดียวกัน รูปร่างคล้ายลูกสะบ้าของเด็ก ๆ หรือคล้ายผลมะม่วง ๒ ผลที่ติดอยู่ในขั้วเดียวกัน มีเอ็นใหญ่รัดรึงจากลำคอลงไปถึงหัวใจแล้วแยกออก ห้อยอยู่ทั้ง ๒ ข้าง (ขุ.ขุ.อ. ๔๓-๔๔); พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๒๕ ให้บทนิยามของ “ไต”ไว้ว่า “อวัยวะคู่หนึ่งของคนและสัตว์ อยู่ในช่องท้องใกล้กระดูกสันหลัง ทำหน้าที่ขับของเสียออกมากับน้ำ
ปัสสาวะ” Buddhadatta Mahathera, A Concise Pali-English Dictionary; Rhys Davids. T.W.Pali-English Dictionary ให้ความหมายของคำว่า “วักกะ” ตรงกันว่า “ไต” (Kidney)





เข้าชม : 270


ธรรมะในวัด 5 อันดับล่าสุด

      เฉลยบทธรรมคำย่อที่ให้ไว้ ประจำ ปี พ.ศ. 2555 29 / ม.ค. / 2557
      คติธรรม บทที่ 1 ปี 2557 แด่ท่านทั้งหลาย 29 / ม.ค. / 2557
      โปรดตั้งศรัทธา ในพระพุทธคุณ แม้ผู้ตั้งใน พุทธคุณ เพียงชั่วขณะหนึ่ง ก็เป็นบุญ 29 / ม.ค. / 2557
      ทำเนียบ ศิษย์กรรมฐาน ยุคครูปัญญาวุธคุณ (สำอางค์) 29 / ม.ค. / 2557
      เกี่ยวกับ หลวงปู่สุก ไก่เถื่อน 29 / ม.ค. / 2557
      บวชด้วยศรัทธา ปฏิบัติตน ถึง ฌาน 4 แม้ไม่เคยพบพระพุทธเจ้า 17 / ธ.ค. / 2556
      ที่นี่ไม่วุ่นวาย ที่นี่ไม่ขัดข้อง แต่ไม่ใช่ที่เป็น สถานที่ นะ เจริญพร 8 / ธ.ค. / 2556
      อภัยทาน กับ ธรรมทาน ทานใดมีอานิสงค์มากกว่า 7 / ต.ค. / 2556
      ชีวิตของเรา ไม่เป็นของยั่งยืน เป็นของที่จะต้องตายลงโดยแน่นอน 7 / ต.ค. / 2556
      กายกับใจเป็นที่เกิดของความสุขและความทุกข์ ความดีและความชั่วเกิดที่กายกับใจ 7 / ต.ค. / 2556


 





สำนักงานส่งเสริมพระกรรมฐาน มัชฌิมา :: สระบุรี : : มัชฌิมา กรรมฐาน แบบลำดับ.สำหรับผู้ดูแลระบบ